Het moet van 40/45 geleden zijn dat dit woord met zoveel vurigheid werd geponeerd. “Landverrader” Eén woord. Niet het poëtische “verrader des vaderlands”. Nee. Kort. Sec en puur. “Landverrader”.
De context.
In deze bange dagen van niveau drie (om elke hoek loert een terrorist – “ernstig” en treedt in voege als de dreiging “mogelijk en waarschijnlijk” is (HLN 17/11/2015), het aangedurfd te hebben om de militairen die onze straten gewapenderhand beschermen, te bekritiseren. En dit nadat een man met psychiatrische problemen werd neergeschoten. De man had Allahu Akbar of zoiets geroepen, gediscussieerd met drie militairen, om uiteindelijk een mes te trekken. De drie zwaar gewapende militairen, althans een ervan, heeft toen maar de trekker overgehaald. Bang Bang. Aanvaller dood. De vraag gesteld: “Konden drie zwaar gewapende militairen geen andere optie kiezen? Zijn die militairen opgeleid om dergelijke patrouilles te doen? Mag een minister applaudisseren vooraleer het onderzoek is afgerond? Mag je in een rechtstaat verwachten dat elk schot, wanneer ook, afgevuurd door veiligheidsdiensten, met dodelijke gevolgen, grondig onderzocht wordt? Etc … “ Na hoog oplopende discussies (annex scheldpartijen) tot de vraag gekomen: “Mag je überhaupt dergelijke vragen stellen zonder vereenzelvigd te worden met de dader als dusdanig en meer?”
En plots was het daar. Het ultieme scheldwoord. Beetje bestoft maar verbeten als nooit te voren: “Landverrader”. Tot meermaals toe.
Een diepere analyse van het woord.
Over welk land gaat dat hier. In deze context terug grijpen naar nationalistische gevoelens van weleer lijkt me nogal bombastisch. Na de 2de WO hebben al die nationale staten één voor één beslist om zelf minder te beslissen. Met het oog op een duurzame vrede (annex goed draaiende economie – “It’s the economy, stupid” Clinton) besloten de nationale staten zich te verenigen in grotere unies. Met als gevolg dat vandaag meer dan de helft van de wetgeving bepaald wordt door een internationale gemeenschap, en niet meer zoals vroeger, door de nationale staten. Weg dus het nationaal gevoel. Weg met wat we zelf doen is altijd beter. En vooral weg met beslissingen uit eigen nationalistisch belang. Wat niet wegneemt dat bepaalde krachten nog altijd dromen van zelfbestuur. Het is te zeggen: “wat er nog overschiet aan besturen”.
Gaat het dan eerder om kleur, religie, cultuur of zoiets? Daar kan je van dromen maar de realiteit is meestal sneller dan de behoudgezindheid van de relieken van het nationalisme. We evolueren sneller en sneller naar een volledig superdiverse samenleving. Verschillende Europese steden kennen al een samenstelling bestaande uit uitsluitend minderheden (wat betekent dat geen enkele groep nog aan 50% geraakt). In het Vlaamse achterland is naar ik meen te mogen herinneren Genk de eerste stad in Vlaanderen die dit niveau heeft bereikt. Andere steden zullen volgen in de komende decennia.
Een onomkeerbaar proces. Tenzij je wil gaan oorlogen binnen de eigen samenleving. Het is dan ook wereldvreemd en verbazend om plots dat gure woord “landverrader” te zien verschijnen.
Mijn vrienden hebben alle kleuren van de regenboog, gaan naar verschillende gebedshuizen of kerken terwijl ik zelf niet in goden geloof, zijn van verschillende politieke gezindte, … Ik ben zelfs de tel kwijt geraakt hoeveel en welke nationaliteiten en origine ’s dagelijks, wekelijks mijn wegen kruisen.
Ik kan bijgevolg niet anders dan een dringende oproep te richten naar meneer dikke Vandaele.
Meneer Vandaele: “Kan dit woord “landverrader” dringend gecatalogeerd worden bij de categorie “oud Nederlands” en “is het mogelijk om een modieuzer scheldwoord te baren dat voldoet aan de wensen van de dromers van vroeger tijden?” Het zou oprecht deugd doen om bij verdere gelegenheden op een gepaste en moderne manier te worden uitgescholden.
Met dank
©Marc Vercoutere 29 augustus 2017
marcvercoutere 